2026 Yılında Türkiye Çalışma İzni Kurallarındaki Değişiklikler
YABANCILAR VE ÇALIŞMA HUKUKU
Candoğan Hukuk Bürosu | Eylül 2026 itibarıyla güncellenmiştir
Türkiye, 2026 yılında çalışma izni kurallarında önemli değişiklikler yaptı. Değişiklikler, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından başvuruların değerlendirilmesinde kullanılan kriterleri; belirli yurt içi başvurular ve uzun süreli yasal kalışı bulunan yabancılar için getirilen yeni istisnaları; sektöre özgü düzenlemeleri; ücret eşiklerini; harçları ve idari para cezalarını kapsamaktadır. Uygulanacak şartlar sektör, yabancının Türkiye’deki yasal kalış geçmişi, teklif edilen pozisyon ile işverenin mali ve istihdam yapısına göre önemli ölçüde değişebilmektedir.
Türk çalışma izni sisteminin kapsamı
6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında düzenlenen çalışma izni, bir yabancıya Türkiye’de çalışma hakkı veren temel hukuki belgedir. Çalışma izni, özel statülere ilişkin istisnalar saklı kalmak üzere, geçerlilik süresi boyunca ikamet izni yerine de geçer. İzin kural olarak başvuruda belirtilen işverene, işyerine, mesleğe ve onaylanan süreye bağlıdır.
Başvurular yurt dışından veya yurt içinden yapılabilir. Yurt dışı başvurusunda yabancı, süreci Türk dış temsilciliğinde başlatır; işveren ise ilgili elektronik çalışma izni başvurusunu Bakanlığa sunar. Konsolosluk tarafından düzenlenen çalışma vizesi, izin sonrasında ülkeye girişi sağlar ancak çalışma izninin yerine geçmez. Yurt içi başvuru, kural olarak en az altı ay süreli düzenlenmiş ve başvuru tarihinde geçerli olan uygun bir ikamet iznine sahip yabancı adına yapılabilir. Her yasal kalış türü yurt içi başvuru hakkı vermez.
İlk süreli çalışma izni en fazla bir yıl için düzenlenebilir ve bildirilen işveren, işyeri, meslek ve iş sözleşmesine bağlıdır. Aynı işveren yanında yapılacak ilk uzatma en fazla iki yıl, sonraki uzatmalar ise en fazla üç yıl için verilebilir. Farklı işverene geçiş kural olarak ilk başvuru olarak değerlendirilir. Altmış günden daha kısa süre geçerli pasaportla yapılan başvuru işleme alınmaz; izin süresi de pasaport geçerlilik süresinin bitiminden önceki altmış günlük dönemi aşamaz.
İşverenlere ilişkin genel kriterler
Kanuni veya idari bir istisna bulunmadıkça işverenin Türk çalışan sayısı, mali yeterliliği ve yabancıya ödenecek ücret değerlendirilir. Genel kural olarak bilanço esası usulüne tabi işyerlerinde her bir yabancı çalışan için en az beş Türk vatandaşının istihdam edilmesi gerekir; uygulanabilir genel veya sektörel bir istisna bulunması hâlinde bu kural uygulanmaz. Son yıl net satış tutarı en az 50 milyon TL olan işyerlerinde, beş yabancıya kadar istihdam kriteri aranmaz.
Mali yeterlilik kriteri işverenin mali geçmişine göre değişir. Cari yılda kurulmuş ve henüz yıl sonu bilançosu ile yıllık gelir tablosu düzenlenmemiş yeni işyerinin ödenmiş sermayesinin kural olarak en az 500.000 TL olması gerekir. En az bir yıl sonu bilançosu bulunan faal bir işyeri ise şu koşullardan en az birini sağlamalıdır: 500.000 TL ödenmiş sermaye, 8 milyon TL net satış veya 150.000 ABD doları ihracat. 1 Ocak 2025 tarihinde yürürlüğe giren bu yükseltilmiş eşikler, 2026 başvurularında da belirleyicidir.
Bu kriterler birer değerlendirme ölçütüdür ve çalışma izni verilmesi konusunda kendiliğinden hak doğurmaz. Yabancının nitelikleri, pozisyonun niteliği, sektörel koşullar, iş sözleşmesi, kamu düzeni ve belgelerin beyan edilen ticari faaliyeti destekleyip desteklemediği de değerlendirmeye alınabilir.
3 Ağustos 2026 tarihinden itibaren yurt içi başvurular için yeni istisna
2026 yılındaki en önemli genel değişiklik, Türkiye’de hâlihazırda yasal olarak bulunan belirli yabancılarla ilgilidir. Başvuru tarihinden önceki üç yıl içinde çalışma izni, ikamet izni veya uluslararası koruma kapsamında toplam en az bir yıl Türkiye’de yasal olarak kalmış yabancılar adına yapılan yurt içi çalışma izni başvurularında genel istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz.
İstisna, aynı işyerinde bu şartları taşıyan en fazla üç yabancı ile sınırlıdır. Bu kuraldan yararlanan yabancı çalışanların sayısı, aynı işyerindeki Türk vatandaşı çalışanların sayısını aşamaz. İşveren üçten fazla uygun yabancı için izin talep ederse, dördüncü ve sonraki başvurularda mali yeterlilik kriteri ile her yabancı için beş Türk vatandaşı istihdam etme şartı yeniden uygulanır.
Bu değişiklik tüm şartları ortadan kaldırmaz. Özellikle ücret kriteri uygulanmaya devam eder; işveren ile yabancı çalışan ayrıca mesleğe ilişkin usul ve esasları karşılamalıdır. Dolayısıyla istisna, iki yaygın engeli kaldırmakta ancak yurt içi başvuruyu otomatik onaya dönüştürmemektedir.
Uzun süreli yasal kalış daha geniş bir istisna sağlayabilir
Bakanlığın kriterlerinde sayılan ikamet ve koruma statüleri kapsamında Türkiye’de en az sekiz yıl yasal kalışını belgeleyebilen yabancılar için ayrı bir düzenleme bulunmaktadır. Bu kişiler genel istihdam, mali yeterlilik ve ücret kriterlerinden muaftır. Ücret kriterini de kapsaması nedeniyle bu muafiyet, yurt içi başvurular için getirilen bir yıllık yasal kalış istisnasından daha geniştir.
Sekiz yıllık yasal kalış şartının sağlanması koşulsuz çalışma hakkı doğurmaz. Yasal kalış geçmişi belgelendirilmeli; başvuru ayrıca 6735 sayılı Kanun, düzenlenmiş mesleklere ilişkin şartlar, kamu düzeni ve sektörel sınırlamalar kapsamında değerlendirilmelidir.
2026 yılında sektörel kriterlerin genişletilmesi
Güncellenen kriterler, işgücü ihtiyacını tek bir ulusal oran üzerinden değerlendirmek yerine giderek daha fazla sektör, işletme veya şube düzeyinde ele almaktadır. Bazı değişiklikler 11 Mart 2026, bazıları ise 3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
- Konaklama ve turizm: Nitelikli uzmanlık gerektirmeyen pozisyonlarda, uygun konaklama işletmelerinin Türk çalışan sayısı işletme genelinde değerlendirilebilir. İlave yabancı işgücüne ihtiyaç bulunması hâlinde, 11 Mart 2026 tarihinde yürürlüğe giren özel sektör kuralı uyarınca şube bazlı hesaplama yapılır.
- Hayvancılık: İlgili hayvan varlığı eşiklerini sağlayan uygun hayvancılık işletmeleri, Tarım ve Orman Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle genel istihdam kriteri uygulanmaksızın en fazla üç yabancı çalıştırabilir. Uygun işletmeler bakımından mali yeterlilik kriteri de uygulanmaz. Yurt dışından alınan izin sonrasında ilk altı ay içinde işveren değişikliği yapılmasına ilişkin sınırlama bulunabilir.
- İmalat: 3 Ağustos 2026 tarihinden itibaren uygun imalat işyerlerinde Türk çalışan sayısı işletme genelinde değerlendirilebilir. İlave yabancı çalışanlar için şube bazlı geçici düzenleme 31 Aralık 2027 tarihine kadar uygulanır.
- Kanatlı hayvancılık ve geri kazanım: 31 Aralık 2027 tarihine kadar uygulanan geçici sektör kuralları şube bazlı değerlendirmeye imkân tanır. Beşten az Türk vatandaşı çalıştıran belirli işyerlerinde, yabancı çalışan sayısının Türk çalışan sayısını aşmaması koşuluyla en fazla iki yabancı için yapılan yurt içi başvurularda istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmayabilir.
- Bilişim: Bilişim sektöründe faaliyet gösteren işyerlerinde yazılım geliştirme, veri tabanı, ağ, güvenlik, mobil yazılım ve benzeri uzmanlık gerektiren pozisyonlara ilişkin başvurularda istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz. Bilişim sektörü dışında faaliyet gösteren işyerlerinde bu istisna kural olarak en fazla iki yabancı uzmanla sınırlıdır.
Sektör, meslek veya işe özgü bir istisna kapsamında düzenlenen izinler serbestçe başka bir işe aktarılamaz. Kural olarak izin başlangıcından itibaren altı ay içinde, farklı bir işveren yanında veya ilgili sektör, meslek ya da iş dışında çalışmak amacıyla yapılan yurt içi başvuru, mücbir sebep bulunmadıkça olumsuz değerlendirilebilir. Erken işveren değişikliği planlanmadan önce ilk izne bağlı şartlar incelenmelidir.
2026 yılı ücret eşiklerinin yükselmesi
Ücret kriteri, başvuru tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücretin belirli katları üzerinden hesaplanır. 1 Ocak ile 31 Aralık 2026 tarihleri arasında Türkiye’de geçerli aylık brüt asgari ücret 33.030 TL’dir. Buna göre uygulanacak aylık asgari brüt ücretler şöyledir:
| Pozisyon kategorisi | Katsayı | Aylık asgari brüt ücret |
|---|---|---|
| Üst düzey yöneticiler ve pilotlar | 5 kat | 165.150 TL |
| Mühendisler ve mimarlar | 4 kat | 132.120 TL |
| Diğer yöneticiler | 3 kat | 99.090 TL |
| Uzmanlık veya ustalık gerektiren işler | 2 kat | 66.060 TL |
| Ev hizmetleri ve diğer işler | 1 kat | 33.030 TL |
Pozisyon adı, çalışanın fiilî görevleriyle ve işverenin kayıtlı faaliyetiyle uyumlu olmalıdır. İçeriği itibarıyla yöneticilik, mühendislik veya uzmanlık gerektiren bir işin daha düşük ücretli bir pozisyon adıyla bildirilmesi ek belge talebine veya ret kararına yol açabilir. Ücret kriterine uyum, izin sonrasında bordro ve sosyal güvenlik bildirimleri yoluyla da sürdürülmelidir.
Yabancı şirket ortakları için sermaye kriterleri
Yeni kurulan veya mevcut bir şirkette fiilen çalışacak yabancı ortaklar için ayrı kriterler uygulanır. İşyerinin ödenmiş sermayesinin kural olarak en az 500.000 TL olması, yabancı ortağın kendi sermaye payının en az 500.000 TL’ye ulaşması ve ortaklık payının en az yüzde 20 olması gerekir. Beş Türk vatandaşı istihdam etme şartı, ilk iznin yedinci ayının başından itibaren her ay uygulanır.
Yabancı ortağın sermaye payı en az 100.000 ABD doları ise sermaye ve istihdam kriterleri uygulanmaz. Şirket kayıtları, banka belgeleri, ticaret sicili belgeleri ve ortağın fiilen üstlendiği görev başvuruyla uyumlu olmalıdır.
Çalışma izni harçları ve ödeme süresi
2026 yılı çalışma izni harçları güncellenmiştir. Çalışma izni harcı, 964 TL tutarındaki değerli kâğıt bedelinden ayrıdır; yurt dışı başvurularında ayrıca konsolosluk vize veya hizmet bedelleri doğabilir. Onay bildiriminin ardından istenen tutarlar otuz gün içinde ayrı ayrı ödenmelidir. Bu süre içinde ödeme yapılmaması hâlinde başvuru reddedilir.
| İzin süresi | Harç | Değerli kâğıt bedeli dahil toplam |
|---|---|---|
| Bir yıla kadar süreli | 12.574,90 TL | 13.538,90 TL |
| İki yıla kadar süreli | 25.149,80 TL | 26.113,80 TL |
| Üç yıla kadar süreli | 37.724,70 TL | 38.688,70 TL |
| Dört yıla kadar süreli | 50.299,60 TL | 51.263,60 TL |
| Beş yıla kadar süreli | 62.874,50 TL | 63.838,50 TL |
| Süresiz veya bağımsız | 125.802,20 TL | 126.766,20 TL |
İdari para cezalarındaki artış
İzin geçerli hâle gelmeden çalışmaya başlanması, izin sona erdikten sonra çalışmanın sürdürülmesi veya yabancının onaylanan işveren ya da pozisyon dışında çalıştırılması izinsiz çalışma sayılabilir. 2026 yılında çalışma izni bulunmayan bir yabancıyı çalıştıran işverene her yabancı için 102.503 TL idari para cezası uygulanır. Bağımlı çalışan yabancıya ayrıca 40.977 TL, izinsiz bağımsız çalışan yabancıya ise 82.010 TL idari para cezası verilir. Bildirim yükümlülüğünün ihlalinde her yabancı için 6.805 TL ceza uygulanır. Fiilin tekrarı hâlinde ilgili ceza iki kat uygulanır.
Mali sonuçlar idari para cezalarıyla sınırlı değildir. İşveren, izinsiz çalışan yabancının sınır dışı edilmesiyle bağlantılı barınma, seyahat ve gerektiğinde sağlık giderlerini de karşılamakla yükümlü tutulabilir. Yabancı hakkında ayrıca 6458 sayılı Kanun kapsamında göç hukuku sonuçları doğabilir.
2026 değişikliklerinin uygulamadaki etkisi
2026 düzenlemeleri, Türkiye ile belgelenebilir bağı bulunan yabancılar ve özel işgücü kurallarına tabi sektörlerdeki işverenler bakımından daha esnek bir yapı getirmiştir. Bununla birlikte her başvurunun doğru şekilde sınıflandırılması daha önemli hâle gelmiştir. Yasal kalış geçmişine dayanan istisna istihdam ve mali yeterlilik kriterlerini kaldırırken ücret kriterini koruyabilir; sekiz yıllık yasal kalış düzenlemesi üç kriteri de kaldırabilir; sektörel istisnalar ise şube, çalışan sayısı, meslek veya altı aylık işveren değişikliği sınırlamasına tabi olabilir.
Başvurudan önce doğru başvuru yolu belirlenmeli; önerilen pozisyonun fiilî görevlerle uyumu doğrulanmalı; yürürlükteki brüt asgari ücret üzerinden gerekli ücret hesaplanmalı; Türk çalışan sayısı ve mali kayıtlar kontrol edilmeli; genel veya sektörel bir istisnanın uygulanıp uygulanmadığı belirlenmelidir. Başvuru belgeleri işverenin faaliyeti, yabancının nitelikleri ve pozisyona duyulan ihtiyaç bakımından tutarlı bir bütün oluşturmalıdır.
Hukuki dayanak
Başlıca hukuki kaynaklar 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu, Uluslararası İşgücü Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yayımlanan Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, 492 sayılı Harçlar Kanunu ve 210 sayılı Değerli Kağıtlar Kanunudur. 2026 yılı parasal tutarları, o yıl için yürürlükte bulunan resmî asgari ücret, harç ve idari para cezası tarifelerinden kaynaklanmaktadır.
Hukuki bilgilendirme
Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup Eylül 2026 itibarıyla kamuya açık kuralları yansıtmaktadır. Hukuki görüş veya danışmanlık niteliğinde değildir. Çalışma izni başvurusunun sonucu; başvuru sahibinin uyruğuna, Türkiye’deki yasal kalış geçmişine, mesleğine, işverene, sektöre, önerilen görevlere ve destekleyici belgelere göre değişir. Yetkili makamlar somut olayda ek bilgi isteyebilir veya başka kurallar uygulayabilir.

